1967’de Şampiyon Kulüpler Kupası, efsane kaptan Billy McNeill’ın ellerinde yükselirken birçok Celtic taraftarı büyük ağabey, kavgalı aile ferdi İngilizlerden daha önce bu zaferi tattığının farkında değildir. Onların zafer şarkısı daha farklıdır: “Rangers daha büyük bir kupayı hiçbir zaman kazanamayacak”
Celticli taraftarların tek rakip olarak gördüğü Glasgow Rangers’ın hikayesi 1872’de başlar. Dört kafadar, Moses ve Peter McNeil kardeşler, Peter Campbell ve William McBeath’ın önderliğinde emeklemeye başlayan kulüp, Moses McNeil’ın bir Rugby kitabında gördüğü ‘Rangers’ adını önermesiyle bilindik halini alır. Ulusal bir lig olmadığı için dostluk karşılaşmaları ile yeşil sahada arz-ı endam eden takım, ilk mutluluğu 1876’da tadar. Moses McNeil, Galler ile oynanacak maç için milli takıma davet edilir ve milli takım için oynayan ilk Rangers’lı olarak tarih sayfalarına adını yazdırır. 1888 yılına gelindiğinde ise aradığı heyecanı bulmuştur Glasgow şehri ve Rangers takımı. O sene kilise desteğiyle kurulan Celtic ile yapılan maç yüzyıla damgasını vuran çekişmelerden birinin ilk adımı olur. Hibernian’lı oyuncuların misafir oyuncu olarak Celtic forması giydiği maç, 5-2’lik Celtic galibiyetiyle sonuçlanır.
‘Old Firm’ olarak bilinen derbinin ilk maçından iki sene sonra İskoç ligi resmen başlar. 1890-1891 sezonunu 29 puan ile tamamlayan Glasgow Rangers’tan daha fazla puan toplayan bir takım olmaz fakat Dumbarton F.C’nin de 29 puan toplaması ve aralarında oynadıkları play-off maçında da 2-2’lik beraberlikle sahadan ayrılmaları, şampiyonluğun paylaşılmasına neden olur. Takip eden sekiz yıl ise başladığı gibi devam etmez. 1893’te Celtic’in kazandığı şampiyonluk ise rekabetin sadece ‘Katolik-Protestan’ çekişmesi olarak kalmayacağını gösterir. 1898-1899 sezonu ise dönüm noktası olur Rangers için. William Wilton önderliğinde en yakın rakibine 10 puan fark yaparak şampiyon olan Rangers, 1902-1903 sezonuna kadar bu unvanı kaptırmaz. İki sezon zirveden uzak kalan takım, 1904-1905 sezonunu ezeli rakibi ile aynı puanda ligi noktalar. Bir play off maçına daha tanık olacak olan genç İskoç Ligi, belki de Old Firm rekabetinin perçinlendiği maçla şampiyonunu seçer. 2-1’lik Cetic galibiyeti Katolikler sevindirirken, Rangers ve Protestanlar yıkılmıştır. Bu şampiyonluğun arkasından gelen beş senelik Celtic dominasyonu ve 1910-1913 arası üç senelik Rangers hegemonyası bir rutinin başlangıcı olur. Öyle ki 2. Dünya savaşı için lige ara verilen 1939 yılına kadar 1931-1932 sezonundaki Motherwell şampiyonluğu dışında hiçbir kulüp Glasgow’un iki takımının arasına giremez.
William Wilton ve Bill Struth ile lige damgasına vuran Rangers, Struth’ın 1954’de görevi bırakmasıyla koltuğu devralan Scot Syman ile kazandığı altı lig şampiyonluğunun yanında Avrupa kupalarında yakaladığı başarılarla adını Avrupa’ya duyurur. 1961’de Avrupa Kupa Galipleri Kupası’nda finale yükselen Rangers, finalde Fiorentina’ya kaybeder. 1962 ve 1965 yıllarında Şampiyon Kulüpler Kupası’nda çeyrek finale kadar yükselen Syman’ın takımı, 1967 Kupa Galipleri Kupas’nda bir kez daha final görür. Sahadaki rakipleri Almanların genç yıldızı Beckenbauer’i kadrosunda bulunduran Bayern Münih’dir. Fakat asıl rakip başkadır. Sadece altı gün önce 25 Mayıs 1967’de Lizbon’da Helenio Herrera’nın İnter’ini hem de 1-0 geriye düştüğü maçta 2-1 yenerek Avrupa’nın en büyüğü olan ve bu kupayı kazanan ilk Britanya kulübü olan Celtic akıllardadır. Efsane teknik adam Jock Stein’ın göreve gelmesiyle adından söz ettiren ezeli düşman Celtic’in bu başarısı Bayern Münih’i yenseler bile onları gölgede bırakacaktır. Nitekim finallerin golcüsü Franz Roth’un 109. dakikada attığı golle maçı da kaybederler.
Jock Stein’ın Celtic’inin gölgesinde kalınan yıllar olur 60’ların ortası ve 70’ler. Öyle ki Stein’ın görevde kaldığı 13 yıl içerisinde sadece üç kere şampiyonluk tadabilir Rangers. Kalan 10 şampiyonluk ise dokuzu üst üste olmak üzere Stein ve Celtic’in olur. Jock Stein’ın yardımcısı Sean Fallon’u görevlendirerek, fanatik bir Rangers taraftarı olan Kenny Dalglish’i Celtic’e kazandırması ise yeşil sahadaki hezimetten daha çok acı verecektir Rangers’a ilerleyen yıllarda. 1965-1978 yıllarını kapsayan bu dönem, garip bir şekilde Rangers tarihinin en büyük başarısı ve en büyük felaketini de içermektedir. 2 Ocak 1971’de oynanan Old Firm derbisinde Celtic’in son dakikalarda bulduğu golle 1-0 öne geçmesi ile yıkılan Rangerslılar stadı boşaltmaya başlar fakat Colin Stein’ın golü durumu 1-1’e getirir. Haberi alan Rangers taraftarının yarattığı izdiham, 66 kişinin ölümüyle sonuçlanır. İkinci Ibrox Felaketi olarak tarihe geçen bu acı olayın üstüne Celtic’in lig ve kupa dublesiyle sezonu kapaması moralleri iyice bozar. 1971-1972 sezonunda Avrupa yolculuğuna İskoçya Kupası finalisti olması nedeniyle Kupa Galipleri Kupasında başlar Rangers. Stade Renne, Sporting Lisbon ve Torino’yu geçen takım, yarı finalde belalısı Bayern Münih’i bulur karşısında. Daha önce Kupa Galipleri Kupası Finali’nde ve 1970-1971 sezonu Fuar Şehirleri Kupası’nda Almanlara boyun eğen Rangers, William Waddell önderliğinde büyük bir başarı gösterir ve Münih’i kupanın dışına iter. Finalde ise Konstantin Boskov’un Dinamo Moskova’sını 3-2 ile geçerek tarihlerindeki ilk Avrupa Kupası’na ulaşırlar. Maç sonunda seyircinin sahaya hücum etmesi, Ibrox felaketini henüz unutmamış olan UEFA’yı harekete geçirir ve iki sene Avrupa’dan men cezası alırlar. Daha sonra bu ceza, bir yıla indirilse de aynı başarı tekrarlanmayacaktır.
80’li yıllar ise iç açıcı başlamaz. Aberdeen’in başına geçen eski oyuncuları Alex Ferguson’un yarattığı takım, şampiyonluk için ciddi adaylardan birine dönüşmüştür. Alex McLeish ve Gordon Strachan gibi 80’lere damga vuran İskoç oyuncular eşliğinde Celtic ile yarışan takım Aberdeen olur. Rangers’ın hasretine son veren isim ise 1986’da takıma oyuncu-menajer olarak katılan Graeme Souness olur. 1986-1987 sezonunda kazanılan şampiyonlukla beraber Rangers dönemi başlar. 1987-1988 sezonunu rakibi Celtic’e hediye eden Rangers, takip eden dokuz sezonu şampiyon tamamlar. Bu şampiyonlukların ilk ikisi efsaneye dönüşen oyuncu-menajer Souness ile gerçekleşirken, yedisinde asistanı Walter Smith’in adı vardır. 1998’de görevi Dick Advocaat’a bırakan Smith, 2007’de takımı tekrar devre alacak ve üç lig şampiyonluğunun yanında bir de Uefa finali tattıracaktır Rangersseverlere. Finalde kaybettikleri takım ise Advoccat’ın Zenit’i olur. Walter Smith önderliğinde üç sene üst üste lige ambargo koyan Rangers’ın rakibi ise küresel futbol ve yarattığı canavardır. Alex Mceish döneminde başarılara rağmen verilen hatalı ve plansız kararlar yeni dünya futbolunun acımasız yüzünü ve sloganını yavaş yavaş öğretir; ‘Paran yoksa öl!’.
Rangers’ı bekleyen sonu, idamı bekleyen mahkum edasıyla bekleyen Rangerslılar önce kulübün Şubat 2012’de kayyuma devredilmesiyle sarsıldı. Öldürücü darbe ise sezon sonu geldi. Ibrox felaketi kadar büyük bir kara lekeydi belki de çoğu Rangerslı için. 140 yıllık İskoç devi, borçları nedeniyle kulüpler birliği kararıyla ligden ihraç edildi ve üçüncü lige düşürüldü. 54 şampiyonluk ile ülkesinde bu başarıyı en çok tadan kulüp olan Rangers’ın oylama esnasında yanında olan tek kulüp ise ‘Ezeli Düşman’ Celtic oldu. Bunu Don Carleone’nin ‘Dostuna yakın ol düşmanına daha da yakın’ öğüdüyle mi ya da ‘yayın hakları’ denilen küresel futbolun çirkin stratejik oyunuyla mı bağdaştırmalıyız bilinmez. Açık olan tek şey, River-Boca derbisi için bir sene zar zor sabreden futbolseverlerin Old Firm için epey bekleyecek olması.
0
0
0
0
0
